Strona główna | KosztorysowanieNowości w programach do kosztorysowania

Nowości w programach do kosztorysowania

Oprogramowanie do kosztorysowania jest jednym z ważniejszych w branży budowlanej. Dlatego też w każdym wydaniu „Informatyki w Budownictwie” staramy się poświęcać mu jak najwięcej uwagi. W poniższym opracowaniu przybliżymy przede wszystkim nowe funkcje, w jakie producenci wyposażyli swoje programy na przestrzeni ostatnich 12 miesięcy.

Miara Pro. Panel „Przedmiar”
Rys. Athenasoft


Zmiany w Normie
Od ponad 15 lat systemy informatyczne przeznaczone do kosztorysowania oraz wspomagające zarządzanie procesami inwestycyjnymi dostarcza Athenasoft. Najbardziej rozpoznawalnymi produktami firmy są programy do kosztorysowania Norma (Standard, Pro i Expert). Ponadto pod nazwą Intercenbud, Athenasoft oferuje największą ogólnopolską bazę aktualnych i archiwalnych cen materiałów, pracy i najmu sprzętu oraz realnych stawek robocizny. Athenasoft jest również wydawcą elektronicznego kwartalnika „Buduj z Głową”, trafiającego do ponad 8000 czytelników. Publikacja ta zawiera omówienia zmian w prawie, opinie ekspertów oraz aktualizacje programów Norma. W ramach działalności szkoleniowej pod nazwą Akademii Athenasoft, firma zorganizowała ponad 200 kursów z zakresu kosztorysowania w programach Norma oraz obsługi innych programów, harmonogramowania, zarządzania oraz procedur FIDIC. Udział w tych szkoleniach wzięło ponad 2 tys. osób.

A oto co najważniejszego zmieniono w programach kosztorysowych Norma Pro i Expert w ostatnich czterech kwartałach:
  • wdrożono moduł „Wykonanie robót” (Expert);
  • dodano możliwość edycji właściwości głównych elementów kosztorysu (działu, pozycji, nakładu) w oknach dialogowych (opcja znana z Normy Pro);
  • rozszerzono obsługę wskaźników narzutów z możliwością usuwania poziomów, importu samych wskaźników z płyty ICB i ICB online;
  • rozbudowano mechanizm przywracania robocizny z katalogu o możliwość wczytania połączonej robocizny (Pro);
  • dodano filtr „Pozycje z nakładami stałymi”;
  • wprowadzono możliwość wyświetlania i drukowania nazw RMS włączanych do opisu pozycji kursywą (Pro);
  • dodano kontrolę wydruków przed wydrukiem do pliku (HTML) i przed podglądem wydruku (Pro);
  • dodano opcję automatycznej numeracji działów i pozycji od wybranego numeru;
  • rozszerzono mechanizm przeliczników jednostek miar o możliwość zapamiętania nazwy;
  • umożliwiono pełną edycję wskaźników narzutów (Expert);
  • dodano moduł sprawdzania pisowni (Expert);
  • wprowadzono nowe okno edycji strony tytułowej. Edycję danych oraz opcji wydruków rozdzielono pomiędzy dodatkowymi stronami, co pozwoliło na zmniejszenie rozmiarów okna;
  • umożliwiono ustawianie wartości maksymalnych rabatów dla dostawców nakładów RMS w kosztorysie;
  • do filtrów widoków zestawień RMS i ich cen dodano kryteria pokazywania elementów aktywnych i nieaktywnych;
  • rozbudowano mechanizm wyszukiwania tekstu w kosztorysie. Dodano opcję „Wpisane wyrazy” (wyszukanie elementów zawierających wszystkie wpisane wyrazy) oraz możliwość wyświetlenia listy rezultatów (Pro);
  • wprowadzono opcję sterującą typem strony tytułowej Kosztorys/Przedmiar;
  • dodano opcję pozwalającą wyświetlać opisy pozycji w szczegółowych zestawieniach RMS (Pro).
W dalszym ciągu rozwijany jest moduł wczytywania przedmiarów i kosztorysów szczegółowych z formatu PDF. W obecnej wersji współpracuje z większością programów kosztorysowych.

Oprócz zmian czysto funkcjonalnych, we współpracy z firmami branży budowlanej, Athenasoft ciągle rozbudowuje bazę katalogową. W przeciągu roku wprowadzono do Normy katalogi: KNR AT-43a „Systemy suchej zabudowy w technologii Rigips – płyty 4Pro”, KNR 9-08 „Sieci kanalizacyjne z rur kanalizacyjnych Steinzeug-Keramo”, KNR AT-45 „Systemy kominowe Schiedel”, KNR AT-46 „Ściany działowe z bloczków gipsowych Rigips Rigiroc”, KNR AT-99 „Roboty budowlane różne”; Rozdział 01 „Wzmacnianie betonowych ścian trójwarstwowych kotwami Ejot WSS”, KNR 9-26 „Zewnętrzne odwodnienia liniowe”.


Interfejs Miary Pro. Projekty lub obrazy graficzne, z których zdejmowane są obmiary, wyświetlane są w środkowym panelu
Rys. Athenasoft


Rewolucyjną zmianą w podejściu do tworzenia przedmiarów (jeden z elementów procesu inwestycji) jest wprowadzony w ubiegłym roku do sprzedaży program Miara Pro. W aktualnym kwartale, Miara Pro została wzbogacona o moduł importujący dokument z formatu PDF. Na wczytanym dokumencie PDF można pracować w podobny sposób jak na dokumentach DXF i DWG (z AutoCADa). Akceptowane są dokumenty PDF zawierające obiekty wektorowe, takie jak linie, teksty, wypełnienia oraz obrazy zeskanowanych dokumentów. Wczytywany plik PDF może zawierać jedną lub więcej stron. W przypadku wykrycia większej liczby stron niż jedna, użytkownik podczas wczytywania ma możliwość ich wyboru. W przypadku dokumentów PDF zawierających wiele stron, każda ze stron zostanie umieszczona w oddzielnej warstwie. Obmiary można również zdejmować po wczytaniu rysunków lub zdjęć zapisanych w najpopularniejszych formatach graficznych: JPG, BMP, GIF, PNG i TIFF. Cechą wyróżniającą program jest możliwość zdejmowania obmiarów ze zniekształconych perspektywą fotografii. Po przeprowadzeniu kalibracji i zdefiniowaniu planu można precyzyjnie odczytać dane o poszczególnych obiektach. Miara Pro może pracować, jako niezależna aplikacja – uzyskane wyniki (obiekty przedmiarowe) można zapisać w popularnym PDF-ie, plikach tekstowych, HTML lub formatach obsługiwanych przez arkusze kalkulacyjne: MS Excel, OpenOffice oraz LibreOffice.

Zaletą programu jest współpraca z popularnymi programami kosztorysowymi. Po wczytaniu pliku przedmiaru/kosztorysu do panelu „Przedmiar” można do wybranych pozycji przenosić dane zwymiarowanych obiektów. Miara Pro umożliwia również bezpośrednie przenoszenie wymiarów „zdjętych” z obiektów projektu do aktywnej pozycji przedmiaru otworzonego w programach Norma.

Ostatnie miesiące to oprócz zmian jakościowych i funkcjonalnych w programach i ofercie handlowej, również zmiany wizerunkowe. Nową, spójną linię graficzną otrzymały wszystkie produkty Athenasoft. Obecnie trwają prace nad modernizacją i konsolidacją serwisów internetowych.

Winbud Kosztorys wersja 2014.10
W ciągu ostatniego roku firma Chandney Software udostępniła użytkownikom trzy aktualizacje programów Winbud Kosztorys Start i Prof (aktualnie w sprzedaży jest wersja 2014.10), wzbogacone o nowe katalogi norm oraz nowe funkcje.

Wśród nowych funkcji znalazły się:
  • wyszukiwanie materiałów w bazie po dowolnym fragmencie nazwy;
  • otwieranie kosztorysów z poczty, pulpitu czy dowolnego miejsca na komputerze przez kliknięcie na wskazany plik;
  • możliwość definiowania stałych do pozycji w obmiarze;
  • wczytywanie stawek robocizny z cenników Sekocenbud;
  • automatyczne ściąganie aktualizacji programów dla użytkowników Abonamentu Aktualizacyjnego Serwis Plus;
  • nowe szablony wydruków (m.in. zestawienie RMS z podaniem procentowego udziału materiałów w wartości kosztorysu);
  • przyporządkowywanie wszystkich pozycji z elementu do wybranej grupy kosztowej (WKI);
  • grupowe przyporządkowywanie pozycji z kosztorysu do czynności robót;
  • możliwość korzystania z listy najpopularniejszych wzorów w obmiarze.
 Jak wspomniano do programów dołączono nowe katalogi tj.: dwa opracowania wydawnictwa Orgbud-Serwis – KNR 9-25 „Izolacje techniczne instalacji w technologiach Armalfex i Arma-Check Silver firmy Armacell” i KNR 9-26 „Zewnętrzne odwodnienia liniowe” oraz opracowanie wydawnictwa Geoinfo – ZKNR 2-37/GEO „Budowa i remont nawierzchni torowych”.


Winbud Kosztorys 2014.10. Dostępna lista wzorów
Rys. Chandney Software


Winbud Kosztorys dostępny jest również w wersji online przez platformę Oxysoft (tzw. kosztorysowanie w chmurze). Umożliwia pracę na dowolnym komputerze z dostępem do Internetu. Udostępnia pełną funkcjonalność i interfejs wersji tradycyjnej. Można go nabyć w ramach abonamentu.

Chandney Software operuje także szereg programów wspomagających: Winbud Rysunek (przygotowywanie szkiców i rysunków technicznych do kosztorysu), Winbud Inwestycja (wystawianie protokołów odbioru na podstawie kosztorysu i stopnia wykonania robót), Winbud Harmonogram (harmonogramowanie), Symfonia Start (zestaw programów do zarządzania małą firmą, prowadzącą księgowość uproszczoną), Symfonia Premium (zestaw programów do średniej wielkości przedsiębiorstw, prowadzących pełną księgowość, zarządzających kilkoma magazynami).

Wszystkie programy można kupić w nowym sklepie internetowym Chandney Software, który dostosowany został do urządzeń mobilnych.


Winbud Kosztorys 2014.10. Definiowanie stałej lokalnej
Rys. Chandney Software



Winbud Kosztorys 2014.10. Pobieranie stawki robocizny z cennika
Rys. Chandney Software


Uzupełnieniem oferty programowej Chandney Software jest całościowa opieka informatyczna nad firmami w ramach indywidualnie podpisywanych umów. Można skorzystać z rocznych abonamentów Serwis Plus i Symfopakiet Plus. Usługa Serwis Plus daje dostęp do najnowszych wersji programów Winbud, aktualizacji bazy normatywnej, obejmuje konsultacje telefoniczne z obsługi programów, możliwość pobierania aktualizacji ze strony WWW, zdalne interwencje online. W usłudze Symfopakiet Plus zawarto dostęp do najnowszych wersji Symfonii oraz konsultacji telefonicznych z obsługi programów.

Użytkownicy mają także dostęp do bogatej oferty szkoleń z zasad kosztorysowania i obsługi programów (najbliższy termin to 11–13 czerwiec).

Z punktu widzenia przyszłego klienta niemniej istotna jest cena. Winbud Kosztorys Start 2014.10 kosztuje 890 zł, a w wersji Prof 2014.10 (moduł Kosztorys + Harmonogram + Rysunek + Inwestycja + Import pdf) – 1690 zł. Promocyjne pakiety programu Winbud z rocznym dostępem do cenników e-Bistyp online można nabyć już za 1351,50 zł w przypadku wersji Start, i 1951,50 zł – Prof (wszystkie ceny są cenami netto). Chandney Software udostępnia oczywiście wersje edukacyjne programów przeznaczone dla uczelni oraz uczniów i studentów szkół budowlanych.

Zuzia wersja 11
Zuzia firmy Datacomp, jest dobrze znanym od lat programem do kosztorysowania robót budowlano–montażowych, instalacyjnych, drogowych i telekomunikacyjnych. W najnowszej 11 wersji zawarto wiele nowych i oryginalnych funkcji oraz nowoczesny interfejs. Zuzia11 została wyposażona w unikalny moduł pomagający w sporządzaniu harmonogramów robót na bazie danych z kosztorysu. Wzajemne powiązanie kosztorys – harmonogram pozwala na odwzorowanie w harmonogramie wszystkich robót. Harmonogram, jako dokument kosztowy można modyfikować w trakcie trwania procesu inwestycyjnego na różnych jego etapach.

W celu utworzenia harmonogramu wystarczy w programie kliknąć na zakładkę „Harmonogram”. Po ustawieniu parametrów konfiguracyjnych wygeneruje się karta „Zadania”, w którym widoczna jest struktura tworzonego harmonogramu. W widoku tym istnieje możliwość zmiany szczegółowych parametrów dotyczących ilości r-g lub m-g danej roboty lub konkretnego sprzętu. Można też decydować o kolejności wykonywania poszczególnych prac oraz o tym, czy mają być uwzględniane w tworzonym harmonogramie. W każdym momencie można też przywrócić dane z kosztorysu. Kolejnym krokiem jest przejście na kartę „Plan”, która odwzorowuje graficzną prezentację robót. W tym widoku dokonuje się szczegółowej analizy robót oraz ustawia zależności między nimi. Można zdefiniować m.in. podział roboty określając rodzaj przerwy: technologiczna lub wymuszona, oraz czas jej trwania. Po zatwierdzeniu parametrów podziału tworzone jest połączenie reprezentujące wprowadzone zmiany. Wszystkie utworzone połączenia pomiędzy robotami można w każdym momencie edytować podczas pracy na wykresie. Po zdefiniowaniu wszystkich parametrów harmonogramu efekt końcowy można wydrukować. Harmonogram jest zapisywany w pliku kosztorysu, na którego podstawie został utworzony.


Zuzia11. Harmonogram
Rys. Datacomp


Zuzia11 została wyposażona w moduł zmiany waluty opracowywanego kosztorysu. Wykorzystując tą opcję można obecnie kalkulować kosztorys w dowolnej walucie. Możliwe jest wprowadzanie nowej waluty dla całego kosztorysu lub tylko poszczególnych nakładów.

Bazę programu Zuzia11 wzbogacono o trzy nowe katalogi: KNR DC-20 „Okładziny z płytek ceramicznych w systemie Mapei”, KNR DC-21 „Systemy ociepleniowe, dekoracyjne i ochronne Mapei”, KNR EM1 „Okablowanie strukturalne EmiterNet”.

Na innowacyjne kosztorysowanie w BIM pozwala program ZuziaBim, jest pierwszym polskim i jedynym obecnie systemem kosztorysowym umożliwiającym wczytanie modelu BIM. System korzysta z bezpośredniego połączenia modelu BIM z danymi w kosztorysie i odwrotnie. Pozwala to na intuicyjne i dokładne przeprowadzenie przedmiarowania elementów modelu z ich jednoczesnym odzwierciedleniem w kosztorysie. W znacznym stopniu skraca czas potrzebny na przygotowanie przedmiaru oraz eliminuje błędy rachunkowe występujące w wyliczeniach cząstkowych ostatecznej ilości robót pozycji kosztorysowej. Technologia BIM otwiera taką możliwość dzięki temu, że wszystkie elementy budowli zarówno strukturalne jak i wykończenia mogą być uwzględnione w kalkulacji, w postaci danych przedmiarowych, materiałowych i technologicznych. Dzięki zautomatyzowaniu i skróceniu drogi „projekt – kosztorys” (a następnie „harmonogram”) można mówić o efektywnym wyborze wariantów projektu wg kryterium ekonomicznego. System Zuziabim jest otwarty i może korzystać z modeli opracowanych w dowolnym systemie CAD zgodnym z BIM.


Zuzia11. Różne waluty materiałów w kosztorysie
Rys. Datacomp


Przedmiar robót opracowywany w oparciu o klasyczne techniki przedmiarowania przy użyciu programów wspomagających pracę z dokumentacją 2D można przygotować korzystając z kolejnego produktu Datacomp – programu metriCAD w wersji 2. Umożliwia on przeprowadzenie przedmiarów: liniowych, powierzchniowych, objętościowych i ilościowych oraz specjalistycznych. Podstawą sporządzenia przedmiaru jest dokumentacja elektroniczna w formacie pliku *.DWG, *.DXF. Rezultat obliczeń jest zapisany w projekcie przedmiaru, może być przesłany do Excela lub poprzez plik tekstowy do dowolnego systemu kosztorysowego.

Datacomp udostępnia również aplikację PDF Kosztorys, służącą do konwersji przedmiarów i kosztorysów zapisanych do formatu PDF. Różnorodność funkcji towarzyszących konwersji pozwala odczytać treść kosztorysów i przedmiarów powstałych w programach do kosztorysowania lub jako wydruk z drukarki PDF. Program oferuje szablony z wiodących systemów kosztorysowych. Użytkownik może skojarzyć widok PDF z wybranym szablonem (Zuzia, NormaPro, Norma, Rodos, Edbud) lub zdefiniowanym przez użytkownika, a konwersja przebiega natychmiastowo. Wynikiem konwersji jest plik zapisany w formacie XML, który można otworzyć w wielu programach do kosztorysowania.


PDF Kosztorys. Przygotowanie kosztorysu zapisanego w pliku PDF do konwersji
Rys. Datacomp


Aby ułatwić dostęp do oprogramowania kosztorysantom, inwestorom, czy wykonawcom, firma Datacomp wdrożyła Platformę Abonament. Działa ona na zasadzie pay per use, a więc wystarczy wybrać odpowiedni abonament, ustalić termin, dokonać opłaty i można korzystać z aktualnej wersji wybranego produktu. Na platformie obecnie dostępne są: systemy Zuzia i ZuziaBim, metiCAD oraz konwerter PDF Kosztorys.

Edbud kosztorys – nowości
W tym roku minie 20 lat od założenia firmy MTM Digital i wprowadzenia na rynek programu do kosztorysowania Edbud.

Program ten sprzedawany jest w dwóch wersjach, które mają te same możliwości funkcjonalne, a różnią się tylko ilością katalogów i ceną: wersja pełna z bazą ok. 300 katalogów norm oraz wersja branżowa z 20 wybranymi katalogami.

Szczególnym zainteresowaniem cieszy się wersja branżowa programu, skierowana m.in. do specjalistycznych firm wielu branż (instalatorskich, elektrycznych, dekarskich, remontowych). Użytkownik sam decyduje o wyborze katalogów i za pakiet płaci znacznie mniej. W każdej chwili może dokupić dodatkowe katalogi norm lub uzupełnić wersję branżową do pełnej, dopłacając różnicę w cenie. Edbud Kosztorys daje możliwość wykonywania wszelkich operacji na kilka sposobów. Dużo uwagi firma skupiła również na możliwości współpracy z innymi programami do kosztorysowania, harmonogramowania, czy należącymi do pakietu MS Office i Open Office.


Edbud Kosztorys – zamiana nazwy pozycji
Rys. MTM Digital


Oczywiście, na przestrzeni lat, Edbud i sprzedawana wraz z nim baza katalogowa były nieustannie rozwijane i aktualizowane. W ostatnim czasie do programu zostały dodane m.in. możliwości:
  • zamiana fragmentu nazwy pozycji na inny, automatycznie w całym kosztorysie. Funkcja ta jest szczególnie przydatna dla tych, którzy importują obmiary i kosztorysy z innych programów. Po dokonaniu zamiany w całym kosztorysie  wyświetla się komunikat o ilości zamian;
  • zamiana nazw pól znajdujących się na stronie tytułowej kosztorysu/ przedmiaru na inne, np. inwestor – zamawiający, przedmiar – obmiar. Użytkownik ma wpływ na kształtowanie wyglądu drukowanych dokumentów;
  • dodatkowy wydruk zestawienia składników RMS dla pozycji scalonych, rozbitych na wartości kwotowe;
  • kolejne zmiany w imporcie kosztorysów z innych programów kosztorysowych. Filtr importu kosztorysów i przedmiarów został uodporniony na takie sytuacje jak braki jednostek, miary, kodów jednostek miary, nazw narzutów. Teraz, nawet bez tych danych, kosztorysy są z powodzeniem importowane;
  • eksport kosztorysów do innych programów kosztorysujących został wzbogacony o wyliczenia przedmiarowe, kody CPV dla całego kosztorysu i rozdziałów;
  • sortowanie zadań do wykonania wg daty ich dodania oraz możliwość wpisania terminu wykonania zadania;
  • dostęp z poziomu programu kosztorysującego Edbud do najważniejszych aktów prawnych związanych z kosztorysowaniem. Ustawy dostępne są w plikach PDF z poziomu menu „Pomoc” – „Przepisy prawne”;
  • nadanie i wydruk dowolnej daty zarówno na wydruku dokumentów generowanych przez podgląd wydruku, jak i wydruku zbiorczym. Teraz, przy ustalaniu danych do wydruku można wybrać datę bieżącą, datę utworzenia kosztorysu lub inną;
  • eksport kosztorysów i przedmiarów do formatu HTML został przystosowany do nowej przeglądarki IE 11 i innych, bazujących na HTML5;
  • nadanie kolejności elementów wydruku zbiorczego. Użytkownik sam określa jakie, i w jakiej kolejności chce drukować poszczególne elementy składowe kosztorysu;
  • wprowadzenie ostrzegawczego sygnału przy wprowadzeniu maksymalnej ilości znaków w polu „Ilość”. Pole to ma długość 255 znaków. Do wprowadzania dłuższych wyliczeń przedmiarowych służy opcja „Edytuj obmiar”, gdzie można wprowadzać zaawansowane wyliczenia przedmiarowe z użyciem funkcji matematycznych i przeplatać je opisami.
To tylko wybrane nowe opcje, które zostały wprowadzone w ostatnim roku. Oprócz zmian w programie MTM Digital wprowadził także zmiany w bazie katalogów normatywnych. Dotyczą one zarówno aktualizacji istniejących katalogów norm, jak i dodania nowych. W przeciągu ostatniego roku do programu kosztorysowego dołączono 10 nowych katalogów.

Natomiast dla tych, którzy nie potrzebują tworzyć kosztorysów szczegółowych MTM Digital proponuje program Fobos WKI do wyliczania Wartości Kosztorysowej Inwestycji, sporządzania kosztorysów inwestorskich i ofertowych metodą uproszczoną, obliczania wartości planowanych kosztów robót budowlanych i prac projektowych, a także do sporządzania wszelkiego rodzaju wycen metodą uproszczoną.


Edbud Kosztorys – pozycje robót
Rys. MTM Digital


Potencjalni klienci mogą zapoznać się z bogatymi możliwościami programów Edbud Kosztorys i Fobos WKI zamawiając bezpłatne wersje demonstracyjne.

W przeciągu ostatnich 12 miesięcy MTM Digital wprowadził także zmiany dotyczące obsługi serwisowej swoich klientów. Kupując program użytkownik ma zagwarantowaną 2-letnią, bezpłatną pomoc techniczną oraz możliwość instalacji programu – w ramach jednej licencji – na dwóch stanowiskach (w pracy i w domu lub na komputerze przenośnym).

Użytkownicy programu mają do wyboru: zakup rocznego abonamentu, obejmującego aktualizacje i serwis, wykupienie dostępu do pomocy technicznej, nabycie aktualizacji programu, w dowolnym momencie, kiedy zajdzie taka potrzeba.

Firma MTM Digital to przede wszystkim producent oprogramowania do kosztorysowania i wyceny inwestycji, ale nie tylko. Od 2004 r. prowadzi internetową księgarnię budowlaną. Na vortalu poza wydawnictwami, znajduje się kompleksowa oferta obejmująca m.in. programy do: kosztorysowania, harmonogramowania, pomiarów elektrycznych, sporządzania świadectw i certyfikatów energetycznych, wspomagające projektowanie, przeglądu budynków, planów bioz, konwersji plików PDF.

Oprogramowanie MTM Digital dostępne jest także w modelu chmurowym (pay per use) na platformie Oxycom.

Źródło: Informatyka w Budownictwie, nr 1-2 (19) 2014

CZYTAJ WIĘCEJ

Dobór programu do kosztorysowania
Użytkownicy programów do kosztorysowania
Kosztorysowanie z Normą Pro
Kosztorysowanie według Sekocenbudu
Rewolucja w projektowaniu i kosztorysowaniu



DODAJ KOMENTARZ
Wymagane: Zaloguj się aby dodać komentarz > Zaloguj się
PREZENTACJA FIRM
Astino BKK MTM PWSK
TEMAT MIESIĄCA
BIM - przejściowa moda czy przyszły standard?

Czym właściwie jest BIM? Na czym polega projektowanie w technologii BIM? Z terminem tym spotykamy się coraz częściej. Wbrew pozorom idea nie jest nowa. Pomysł „wstępnej realizacji” projektowanych budynków w formie kompletnego modelu komputerowego narodził się już w latach 70. XX wieku jako futurologiczna wizja odległej przyszłości. Czytaj więcej